“Thlarau ah ka chambau ti aa hngalmi cu mithluachuak an si, vancung pennak cu anmah ta a si.”
Matthai 5:3
Biahmaiṭhi
Jesuh nih cawnpiaknak a ngeih hna tikah tahchunhnak bia le bia ngaitu hna nih an thinlung an pek nakhnga bia dang tete hi a hman tawn. Tlangcung cawnpiaknak zong ahhin THLUACHUAHNAK kong a chim tikah a bia cu an ngaih duh ngaingai. Zeicahtiah mirum, sifak, mifim, mi thiam, mi zeihmanh nih thluachuah hmuh cu duh dih a si. Mithluachuak hna cu ti in bia a van thok tik ah cuh… thluachuahnak kong a chim cang cuh tiah an thinlung dihlak an pek. Thawngṭhachim tu hna nih biangaitu thinlung lak nak ah capo thiang maw bia dang deuh te in an bia thok caan a tampi tawnnak zong hi a si.
Mi chanbau paohpaoh hi vancung pennak chung ah luh sisehlaw laimi cu pianthar kan hau hnga lo. Kan dihlak te in kan duh zong duhlo zong ah vancung pennak cu kanmah ta a si ko hnga.
Kan Bawipa Jesuh Khrih nih mi chanbau paoh kha vancung pennak chungah nan lut lai ti siloin THLARAU ah michanbau ka si ti a hngal mi hna cu vancung pennak chung ah nan lut lai ti hi a si.
BIBLE CHUNGAH MITHLUACHUAK HNA KONG A CHIMMI AH
- Miṭhalo hna khuakhannak ah aa tel lo i mi sual mi hna lam zong a zul lo i Pathian a nihsawh mi hna sinah a ṭhu lo mi cu MITHLUACHUAK an si. Salm 1:1
- An Pathian ah Bawipa a si mi miphun cu MITHLUACHUAK an si. Salm 33:12
- Amah a bochan mi cu MITHLUACHUAK an si. Salm 34:8
- Misifak zawn a ruattu cu MITHLUACHUAK an si. Salm 41:1
- Na biakinn chungah a um mi le an thangthatmi, nangmah sinin thazang a hmu mi le hmun thiang panh a duhmi cu MITHLUACHUAK an si. Salm 84:4-5
- Pathian kha bawmtu ah a serh mi le Bawipa Pathian kha aa hngatchan mi cu MITHLUACHUAK an si. Salm 146:5-6
MITHLUACHUAK TIAH AUHMI HNA AN NUN AH A LANG MI
- Miṭhalo khuakhannak le misual hna lam an zul lo
- An Pathian ah Bawipa a si mi
- Amah a bochan mi
- Misifak zawn a ruatmi
- Pathian biakinn a tlaihchanmi, Pathian ṭhangṭhat a duhmi,
- Pathian a ngatchanmi le bawmtu ah a serhmi
Minung lei nih mithluachuak kan ti mi hna cu vawlei chawva lei ah a rummi, cataang sang a awngmi, hlawhtlinnak a hmumi hna cu mithluachuak an si kan ti hna. Thluachuahnak cu an hmu taktak ko. Sihmanhselaw Bible nih mithluachuak a ti mi hna cu Pathian dawtnak a thei mi le a piangthar mi hna hi an si.
Kan Bawipa Jesuh Khrih nih mithluachuak kong cawnpiaknak a ngeih tikah a biangaitu hna nih an ruah ning zong si dawh a si ve lo. Mithluachuak ti ah kan ruahmi le a chim mi cu a dang ngaingai tiah a ceihmi an um len men lai.
Jesuh nih, mithluachuak cu Thlarau ah mi chambau ka si ti aa hngal mi hi an si a ti.
Micheu cu taksa lei ah chambaunak an ngei lem lo, zukhmawm, dinfelnak, zumhawktlak sinak tbk ah chambaunak an ngei lem lo. Cu nih cun mitling ah i ruah a fawi te. Taksa felnak in vancung pennak chung luh i timh a fawi te. Jesuh cawnpiaknak a ngai mi chung ah cu bantuk cu an um len ko lai. A dingfel bik le a ṭhabik ah a ruatmi an tampi ko lai. Cu bantuk mi hna nih cun Jesuh cawnpiaknak ngaih cu an i harh ngai ko hnga. Khuaruahhar awk cu a si lem lo.
Judah mi hruaitu a si mipa pakhat Nikodumu zong cu bantuk cu a rak si ko. Amah cu Farasi phu chung mi a si. Farasi phu chung ah a ummi hna cu dinfelnak a ṭanh bak mi, phundang chim ahcun nung nain vanram kai a tim mi an si. Nikodemu zong nih Thlarau ah mi chambau a si kha aa hngal ve lo. Jesuh sin ah a rat cu taksa lei in mi dingfel a si nak le nawlbia a ṭanh bak mi a si nak rak hmuhsak deuh hmanh ah a si ko hnga.
Sihmanhsehlaw Jesuh nih Thlarau ah mi chambau na si na hngalh i ti le thlarau in na hrinṭhan lawnglawng ah pennak chungah na lut kho lai a ti. Taksa lei in mi dingfel pa Nikodemu nih a fiang kho hlei lo. Phundang chim ahcun a cohlang kho lo. Nikodemu nih zeitindah cucu a si khawh lai? Upa a si cangmi a nu paw chung ah luh in hrinṭhan ding cu a si kho lo ti hi a tlaihtleng a si. Ka dinfelnak le nawlbia ka zulhnak na ka theih piak lo ti he a lo. Taksa lei rumro in a ruat peng. Jesuh nih, an Thlarau caah zeihmanh a tuah kho lo mi hna caah vailam ah thihnak a tong te lai nak kong cu a chimh. Mose nih darrul a thlai i a zohmi hna nih damnak an hmuh bantukin mi Fapa zong thlai a si te lai. Amah a zummi lawng Pennak chung ah an lut te lai ti mi thawngṭha a chimh.
“Pathian nih vawlei hi a dawt hringhran caah a fapa ngeih chun te kha a pek. Cucaah amah a zummi paoh cu an thi lai lo, zungzal nunnak an ngei,” (John 3:16) tiah a ti. A sullam cu taksa in na dinfelnak hi pennak chung ah an luhpi tu a si lai lo. Pennak chung luhnak ding ah zeihmanh a tuah kho lo mi na si. Na Thlarau caah zeihmanh na tuah kho lo. Cucaah Thlarau lei ah mi chambau na si kha i hngal law Pathian fapa kha zum ko ti hi Jesuh bia cu a si. (Johan 3:1-21)
THLARAU ah michambau na si le silo a hngal tu cu nangmah na si. Mah chambau nak aa hngal lo mi nih midang sual phawt le chambau ah ruah a si tawn.
Tahchunhnak: Mipa pakhat cu ka taksa ka tonghnak paoh a fak dih tiah siibawi sin ah a kal. Siibawipa nih, na zeidah a fak? tiah a hal. Annih nih ka tonghnak paoh a fak dih tiah a leh. Siibawi pa nih cun a thiamnak le hngalhnak dihlak chuah in a zoh i a fahnak cu a hmuh piak kho hrimhrim lo. Siibawipa zong a lung dong pah, mipa nih a tongh tik ah a fah le a theih taktak fawn. Mipa nih siibawi pa cung ah lunghrinhnak le sual phawtnak a ngeih cang. Siibawi taktak zong a si bal lai lo. Ka fahnak zong a ka hmuh piak kho lo tiah. Siibawipa nih lungdongh par ah a takpum a tonghnak a kutdong cu a zoh tikah hling nih a rak chunh. A kutdong hling nih a chunh caah a kutdong in a tonghnak paoh a fah in a rak theih cu a si. Mipa nih siibawipa cu, ka kutdong ah hling nih a ka chunh caah ka phawi piak law tiah a fahnak zawn kha rak chim sehlaw lunghrinhnak le sual phawtnak a rak ngei hnga lo. Sihmanhsehlaw a fahnak zawn a theih lo tikah siibawipa cungah lunghrinhnak le sual phawtnak a ngeih cu a si.
Minung kan nunnak ah a buai ngai tawnmi cu mipa bantuk kan si caah a si tawn. Kan chambau nak kan i hngalh lo tikah midang cungah lunghrinhnak le sual phawtnak kan ngeih tawn hna. Kan chambaunak chungin damnak, luatnak kan hmuh khawh nakhnga a biapi tuk mi cu kan chambaunak i hngalh hi a si.
Voikhat cu profet fapa le hna nih khan Elisha sin ah kan ummnak hmun i a bit deuh caah thinghlam hna usihlaw hmun kau deuh ser hna usih tiah an ti. Profet Elisha nih cun aṭha ko tiah a leh hna i, hmunhma kauhnak ding caah thing cu a hlam. Pakhat pa cu thing a hau lio ah khan a hretlung fang cu ti chungah a tla; cun a au i, “Ai ze! ka bawipa. Hlan mi a si ai ee,” tiah a ti. Cun Pathian mi (Elisha) nih cun, “Khuazei ah dah a tlak? tiah a hal. A hmun kha a hmuhsak tikah fung pakhat a sah i khika ah cun a hei hlonh i thir cu a hung vuan.” II Siangpahrang 6:6
kan chanbaunak zawn/hmun hi kan i theih a herh ko.
Kan chambaunak zawn i hgnalh hi kan damnak caah a biapi tuk. Taksa lei in mi dingfel si ko zong ah Thlarau ah mi chambau kan si i hngalh hi pennak chung kan luh khawh nak lam cu a si.
Ka Thlarau ca’h le pennak chung luhnak ding ca’h zeihmanh ka tuah kho lo ti kha kan i fian a herh tuk. Taksa dinfelnak kha hmasa kan chiah chung paoh cu Thlarau ah mi chambau kan si kan i hngal kho lai lo. Pennnak chung luh tlak in ahohmanh kan dinfel kho hrimhrim lo.
Cucaah kan Thlarau caah zeihmah a tuah kho lo mi kan si caah Pathian nih a lak in a kan tuah piak cangmi tu kha i rinh ko in i ngatchan ko hna usih. Pathian nih voikhat ah za lak in kan caah Fapa Jesuh thawngin a kan tlanh cang nak cu i nunpi ko hna usih.
“Zeihmanh a tuah kho lo mi kan si ko lio ah khan, cu caan thengte ah cun mi ṭhalo mi kan caah Kri kha a thi.” Rom. 5:6
“Kan minung hlun cu Kri he vailam cungah thah a si cang ti kha kan hngalh. A sual mi kan minung hlun cu zeicahdah thah a si ti ahcun, sualnak sal kan si ti nak hnga lo caah a si. cucu zeitindah a si ti ahcun minung cu a thih tikah cun sual ṭhawnnak chung khan a luat. Kannih cu Kri he kan thih ṭi cang ahcun, amah he kan nung ṭi lai ti zong kha kan zumh. Zeicahtiah Kri cu thihnak in thawh ter a si cang i a thi ti lai lo ti kha kan hngah – thihnak nih a cungah nawl ngeihnak zeihmanh a ngei ti lo. A in mi thihnak cu voi khat ah za lak in sualnak ruang i a thih kha a si; cun atu i a nun mi nunnak cu Pathian ca nunnak a si. Cu bantuk in nannih zong nih, kannih cu sualnak ah kan thi cang i a si nain Krih Jesuh he i pehtlaihnak thawngin Pathian ah kan nung tiah nan i ruah awk a si.” Rom. 6:6-11
“Kri hrimhrim zong kha nanmah caah a thi i sualnak ruangah khan voi khat ah za kalin a thi; nannih cu Pathian sin i kalpi awk caah khan mi ṭha cu mi ṭhalo mi hna ruangah a thi.” I Peter 3:18
“Sualnak man cu thihnak a si, sihmanhsehlaw Pathian laksawng cu zungzal nunnak a si i cu nunnak cu kan Bawipa Jesuh Kri he aa pehtlai mi nunnak a si.” Rom. 6:23
A PIANGTHAR CANG MI
Thlacam cah tikah kan hman ngaimi bia cu ZUMHNAK ah kan thader, kan chanbau tuk ti hi a tlangpi in a si tawn. Kan chanbaunak kan i theih/hngalh ahcun kan tuah ding rian a um ve. i theih/hngalh tiang lawng siloin damnak/tlamtlinnak kan hmuh nakhnga kan tuah awk rian a um ve.
Thlarau ah mi chambau na si tikah (Pathian he na pehtlaihnak):
- Bible rel deuh
- Thlacam deuh
- Pumhkhawmh lei thazang chuah deuh
Caan tampi cu kei cu/kannih cu kan zumhnak a der tuk, Thlarau lei ah thazaang kan der tuk tiah thlacam kan cah ṭheu. Ka chambaunak i hmuh le hngalh cu a ṭha tuk. Sihmanhsehlaw kan chambau, kan thader ti tiang lawng siloin kan ṭhawnnak hnga kanmah te in kan i zohkhenh thiam cu a hau ve. Na Thlarau khamhnak (Pennak chung luhnak) caah zeihmanh na tuah khawh lo mi kha hngal in nifatin na nunnak ah Pathian bochannak le hngatchannak na ngeih peng kha a biapi hringhran. Ka zaw ti na hngalh i na damnak ding caah zeihmanh na tuah ṭung lo, siibawi sin na kal ṭung lo ahcun mah cucu thil hman a si hnga lo. Na derthawmnak na hngalh tikah Bawipa sin ah bawmhnak hal cu kan thazaang ṭhawnnak ding caah a biapi tuk. Bawipa nih sunparnak co ko seh.
